Thymele Logo
Search

ζίνγκσπιλ [ουσ. ουδ.]

Articles Icon 2
Videos Icon 6
Videos Icon 4
[1]

Ορισμός

Είδος γερμανόφωνης όπερας που αναπτύχθηκε στα μέσα του 18ου αιώνα και χαρακτηρίζεται από τον συνδυασμό ομιλούμενων διαλόγων σε πεζό λόγο με μουσικά μέρη (τραγούδια, άριες, σύνολα), υιοθετώντας συνήθως κωμικό, παραμυθικό ή λαϊκό περιεχόμενο.

Ανάπτυξη

Το ζίνγκσπιλ [Singspiel] αποτελεί τη γερμανική εκδοχή των ελαφρών οπερατικών ειδών που άνθησαν στην Ευρώπη κατά το δεύτερο μισό του 18ου και το πρώτο μισό του 19ου αιώνα, όπως η ιταλική όπερα μπούφα [opera buffa], η γαλλική οπερά-κωμίκ [opéra comique] και η βρετανική όπερα-μπαλάντα [ballad opera]. Οι ρίζες του εντοπίζονται στο προγενέστερο λαϊκό και θρησκευτικό θέατρο, όπου ο λόγος εναλλασσόταν συστηματικά με το τραγούδι. Μετά τη λήξη του Επταετούς Πολέμου (1756-1763), η σταδιακή πρόσβαση της ανερχόμενης αστικής τάξης στα θέατρα δημιούργησε την ανάγκη για μια ψυχαγωγία πιο προσιτή, στη μητρική της γλώσσα, μακριά από τη σοβαρότητα και τη γλωσσική ανοικειότητα της ιταλικής όπερα σέρια [opera seria].


Κατά την περίοδο του Διαφωτισμού, οι διανοούμενοι/διανοούμενες του γερμανόφωνου χώρου αντιμετώπισαν το θέατρο ως μέσο ηθικής και πολιτισμικής διάπλασης των πολιτών/πολιτισσών. Σε αυτό το ιδεολογικό πλαίσιο, ο Joseph II [Ιωσήφ Β΄, Αυτοκράτωρ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας] αποφάσισε το 1777 να εδραιώσει το γερμανικό ζίνγκσπιλ στο Burgtheater της Βιέννης, ιδρύοντας το «Εθνικό Ζίνγκσπιλ» ["National Singspiel"]. Παρότι το συγκεκριμένο θεσμικό εγχείρημα διήρκεσε μόνο μέχρι το 1783, υπήρξε καθοριστικό για την καλλιτεχνική νομιμοποίηση του είδους και ενέπνευσε πολλούς ηγεμόνες να υποστηρίξουν αντίστοιχες γερμανόφωνες παραγωγές. Σημαντικοί δημιουργοί που συνέβαλαν στη διαμόρφωση του είδους υπήρξαν ο Johann Adam Hiller [Γιόχαν Άνταμ Χίλλερ] και ο Johann Friedrich Reichardt [Γιόχαν Φρήντριχ Ράιχαρντ].


Η κορύφωση του ζίνγκσπιλ ταυτίζεται με το έργο του Wolfgang Amadeus Mozart [Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ], ο οποίος το εξύψωσε σε κορυφαία καλλιτεχνική μορφή. Ο Mozart συνέθεσε αντιπροσωπευτικά έργα του είδους που παραμένουν κεντρικά στο παγκόσμιο ρεπερτόριο, όπως τα: Bastien und Bastienne [Βαστιανός και Βαστιανή, 1768], Zaide [Ζαΐδα, 1780], Die Entführung aus dem Serail [Η αρπαγή από το Σεράι, 1782], Der Schauspieldirektor [Ο Ιμπρεσάριος, 1786] και το εμβληματικό Die Zauberflöte [Ο Μαγικός Αυλός, 1791]. Ειδικότερα στη Βιέννη, η σύζευξη της ιταλικής τεχνοτροπίας με τη βιεννέζικη λαϊκή κωμωδία οδήγησε σε μια παραλλαγή του είδους με έντονο το παραμυθικό και φανταστικό στοιχείο. Άλλος σημαντικός εκπρόσωπος αυτής της παράδοσης υπήρξε ο Carl Ditters von Dittersdorf [Καρλ Ντίττερς φον Ντίττερσντορφ] με την όπερα Doktor und Apotheker [Ιατρός και Φαρμακοποιός, 1786].


Στις αρχές του 19ου αιώνα, το ζίνγκσπιλ λειτούργησε ως η βάση για τη γέννηση της γερμανικής ρομαντικής όπερας, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τον Ελεύθερο Σκοπευτή [Der Freischütz, 1821] του Carl Maria von Weber [Καρλ Μαρία φον Βέμπερ]. Παράλληλα, η δομή του, που βασιζόταν στην εναλλαγή πρόζας και μουσικής, αποτέλεσε το θεμέλιο για την ανάπτυξη της βιεννέζικης οπερέτας, η οποία κυριάρχησε στη λαϊκή ψυχαγωγία μέχρι τις αρχές του 20ού αιώνα.


Το ζίνγκσπιλ παραμένει ιστορικά σημαντικό, καθώς υπήρξε ο καταλύτης για την καθιέρωση της γερμανικής γλώσσας στη λυρική σκηνή και τη δημιουργία μιας εθνικής οπερατικής ταυτότητας που συνομιλούσε άμεσα με το ευρύ κοινό.

Εναλλακτικές Εκδοχές

Singspiel
Αγγλικά
singspiel
Γαλλικά
singspiel, le
Γερμανικά
Singspiel, das
Ιταλικά
singspiel, il

Σχετικοί όροι

βωντβίλ, οπερέτα, μουσικό θέατρο, κωμική όπερα, ιντερμέδιο, ρετσιτατίβο

Πεδίο εφαρμογής

• Μουσική / μουσικό θέατρο

ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ - Κειμενικά παραδείγματα

Quote Icon

«Η ιδέα του Σικανέντερ ήταν ξεκάθαρα η σύνθεση μίας όπερας με σαφές μασονικό περιεχόμενο, που εμμέσως θα προωθούσε τα ιδεώδη των τεκτόνων της εποχής. Γι' αυτό άλλωστε και η όπερα είναι στη γερμανική γλώσσα, ώστε να είναι εύκολα κατανοητή από το αυστριακό κοινό. Γραμμένη επίσης στο δημοφιλές τότε στιλ του Singspiel, που συνδυάζει μουσικά μέρη με διαλογικά (που μιλιούνται και δεν τραγουδούνται), μπορούσε να περνά τη μηνύματά της τόσο μέσω της μουσικής όσο και του λόγου με τρόπο ξεκάθαρο και κατά το δυνατόν αποτελεσματικό.»

Απόσπασμα από το έντυπο πρόγραμμα της όπερας Ο Μαγικός Αυλός, από συναυλία της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών [Athens State Orchestra] στις 21 και 22 Δεκεμβρίου 2023 στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.

Αρχείο προγραμμάτων Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών.

Quote Icon

«Η πρώτη μορφή αντίδρασης στην ιταλική όπερα, παρουσιάστηκε στη Γερμανία με το Singspiel, οπερέτα ανάλογη με το γαλλικό "βωντβίλ ”, με "παρλάτα", τραγούδι και χορό. Το Singspiel ενώ ζωντάνευε υποθέσεις παρμένες από την αρχαιότητα και τη μυθολογία, έδινε επίσης μεγάλη θέση στο ευτράπελο στοιχείο και στην αισθηματική και ρομαντική τάση προς την οποία ασυναίσθητα εξελισσόταν.»

Το απόσπασμα προσδιορίζει το ζίνγκσπιλ ως την πρώτη συστηματική αντίδραση του γερμανικού χώρου στην κυριαρχία της ιταλικής όπερας, παραλληλίζοντάς το μορφολογικά με το γαλλικό βωντβίλ. Η ανάλυση υπογραμμίζει την υβριδική φύση του είδους, η οποία συνδυάζει τον ομιλούμενο λόγο («παρλάτα») με το τραγούδι και τον χορό. Αν και το ζίνγκσπιλ αντλούσε συχνά τη θεματολογία του από τη μυθολογία, η έμφαση στο ευτράπελο και το αισθηματικό στοιχείο υπήρξε καθοριστική, προετοιμάζοντας το έδαφος για την ανάδυση του γερμανικού ρομαντισμού στη λυρική σκηνή.

Dosi, A. (1976). Η ιταλική κωμική όπερα. Η γέννηση και η εξέλιξη ενός θεατρικού είδους. Θέατρο, 51-52, σσ. 85–88. Βλ. σ. 87.

ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ - Οπτικοακουστικό υλικό

Αποσπάσματα από την παραγωγή του βιεννέζικου ζίνγκσπιλ Ιατρός και Φαρμακοποιός του Carl Ditters von Dittersdorf…

Η Sabine Devieilhe [Σαμπίν Ντεβιέλ] ερμηνεύει την άρια της Zaide από το ομότιτλο ζίνγκσπιλ του…

Η Sabine Devieilhe ερμηνεύει την άρια της Blonde από το ζίνγκσπιλ του Wolfgang Amadeus Mozart

Το πρώτο κουιντέτο της 2ης πράξης από το ζίνγκσπιλ του Wolfgang Amadeus Mozart Ο Μαγικός…

Ο βαρύτονος Florian Sempey [Φλοριάν Σαμπέ] ερμηνεύει σε ηχογράφηση την πρώτη άρια του Papageno [Παπαγκένο],…

Maguy Marin [Μαγκύ Μαρέν], Singspiele. Ένας βουβός, έντονος διάλογος ανάμεσα στο σώμα, την ταυτότητα και…

ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ - Εικονογραφικό υλικό

Ο Wolfgang Amadeus Mozart (στο κέντρο) παρακολουθεί παράσταση της όπεράς του Η αρπαγή από το…

Η δεσποινίς Χούμπερ ως Ελμίρα στο ζίνγκσπιλ του Johann Wolfgang von Goethe [Γιοχάν Βόλφγκανγκ φον…

Georg Queri [Γκέοργκ Κουέρι] Matheis - bricht's Eis. Ein lustiges Singspiel aus Oberbayern [Ο…

Στιγμιότυπο από παράσταση του ζίνγκσπιλ Bastien und Bastienne [Βαστιανός και Βαστιανή] του Mozart.…

βασική

Campana, A. (2012). Genre and poetics. Στο N. Till (Επιμ.), The Cambridge companion to opera studies (σσ. 202–224). Cambridge: Cambridge University Press.

Ertman, T. (2012). Court opera in the Holly Roman Empire and Sweden in the seventeenth and eighteenth centuries. Στο N. Till (Επιμ.), The Cambridge companion to opera studies (σσ. 41–42). Cambridge: Cambridge University Press.

Heartz, D. (1999). "The Beggar's opera" and "opéra-comique en vaudevilles". Early Music, 27/1, σσ. 42–53. www.jstor.org...

Hooker, L. M. (2020). Hungarians and hungarianism in operetta and folk plays in the late-Habsburg and post-Habsburg era. Στο A. Belina & D. B. Scott (Επιμ.), The Cambridge companion to operetta (σσ. 143–170). Cambridge: Cambridge University Press.

Paavolainen, P. (2020). Operetta in the Nordic countries (1850-1970). Στο A. Belina & D. B. Scott (Επιμ.), The Cambridge companion to operetta (σσ. 294–324). Cambridge: Cambridge University Press.

Smaczny, J. (2020). Operetta in the Czech national revival: The provisional theatre years. Στο A. Belina & D. B. Scott (Επιμ.), The Cambridge companion to operetta (σσ. 171–191). Cambridge: Cambridge University Press.

Tyler, L. L. (1991). "Zaide" in the development of Mozart's operatic language. Music & Letters, 72/2, σσ. 214–235. www.jstor.org...

συμπληρωματική

Branscombe, P., & Bauman, T. (2001). Singspiel. Grove Music Online. doi.org...

Kosky, B., & Lenz, U. (2020). Australian director Barrie Kosky on the subversiveness of a predominantly jewish genre: An interview by Ulrich Lenz. Στο A. Belina & D. B. Scott (Επιμ.), The Cambridge companion to operetta (σσ. 524–537). Cambridge: Cambridge University Press.

Law, J., & Pickering, D. (1988). The new Penguin dictionary of the theatre (σσ. 44–45, 128). London: Penguin Books.

Parker, R. (1996). The Oxford history of opera. Oxford: Oxford University Press.

Till, N. (2012). The organic work. Στο N. Till (Επιμ.), The Cambridge companion to opera studies (σσ. 232–236). Cambridge: Cambridge University Press.

Zeiss, L. E. (2012). The dramaturgy of opera: Recitative. Στο N. Till (Επιμ.), The Cambridge companion to opera studies (σσ. 185–186). Cambridge: Cambridge University Press.

Φούλιας, Ι. (2021). Στοιχεία μουσικής ανάλυσης: Αρμονικό λεξιλόγιο, γλωσσάριο μουσικών όρων και οδηγίες συγγραφής εργασιών. Αθήνα: Κάλλιπος/Ανοικτές Ακαδημαϊκές Εκδόσεις. dx.doi.org...

APA

Θυμέλη: Το Λεξικό των Παραστατικών Τεχνών. ζίνγκσπιλ. Ανακτήθηκε από https://thymele-lexicon.gr/website/lemmas/ζίνγκσπιλ

Chicago

Θυμέλη: Το Λεξικό των Παραστατικών Τεχνών. «ζίνγκσπιλ». Ανακτήθηκε 15 June 2026. https://thymele-lexicon.gr/website/lemmas/ζίνγκσπιλ.

MLA

«ζίνγκσπιλ». Θυμέλη: Το Λεξικό των Παραστατικών Τεχνών. Ανακτήθηκε 15 June 2026, https://thymele-lexicon.gr/website/lemmas/ζίνγκσπιλ.

1711