"I do not share the belief that the MANNEQUIN (or WAX FIGURE) could replace the LIVE ACTOR, as Kleist and Craig wanted. This would be too simple and naive. I am trying to delineate the motives and intent of this unusual creature which has suddenly appeared in my thoughts and ideas. Its appearance complies with my ever-deepening conviction that it is possible to express life in art only through the absence of life, through an appeal to DEATH, through APPEARANCES, through EMPTINESS and the lack of a MESSAGE.
The MANNEQUIN in my theatre must become a MODEL, through which pass a strong sense of DEATH and the conditions of the DEAD. A model for the live ACTOR."
«Δεν συμμερίζομαι την πεποίθηση ότι το ΑΝΔΡΕΙΚΕΛΟ (ή το ΚΕΡΙΝΟ ΟΜΟΙΩΜΑ) θα μπορούσε να αντικαταστήσει τον ΖΩΝΤΑΝΟ ΗΘΟΠΟΙΟ, όπως ήθελαν ο Kleist και ο Craig. Κάτι τέτοιο θα ήταν υπερβολικά απλό και αφελές. Προσπαθώ να προσδιορίσω τα κίνητρα και την πρόθεση αυτού του ασυνήθιστου πλάσματος, που εμφανίστηκε ξαφνικά στις σκέψεις και στις ιδέες μου. Η εμφάνισή του συνάδει με την ολοένα βαθύτερη πεποίθησή μου ότι είναι δυνατόν να εκφραστεί η ζωή στην τέχνη μόνο μέσω της απουσίας της ζωής, μέσω μιας επίκλησης στον ΘΑΝΑΤΟ, μέσω των ΕΠΙΦΑΣΕΩΝ, μέσω του ΚΕΝΟΥ και της απουσίας ΜΗΝΥΜΑΤΟΣ.
Το ΑΝΔΡΕΙΚΕΛΟ στο θέατρό μου πρέπει να καταστεί ΠΡΟΤΥΠΟ, μέσα από το οποίο διέρχεται μια ισχυρή αίσθηση του ΘΑΝΑΤΟΥ και της κατάστασης των ΝΕΚΡΩΝ. Ένα πρότυπο για τον ζωντανό ΗΘΟΠΟΙΟ.»
Στο μανιφέστο του θεάτρου του θανάτου (1975), ο σκηνοθέτης και εικαστικός Tadeusz Kantor [Ταντέους Κάντορ] απορρίπτει την ιδέα ότι το ανδρείκελο μπορεί να αντικαταστήσει τον ζωντανό ηθοποιό, όπως πρότειναν ο Heinrich von Kleist [Χάινριχ φον Κλάιστ] και ο Edward Gordon Craig [Έντουαρντ Γκόρντον Κραιγκ]. Υποστηρίζει ότι η ζωή εκφράζεται στην τέχνη μόνο μέσω της απουσίας της, με επίκληση στον θάνατο, στο κενό και στην απουσία μηνύματος. Το ανδρείκελο καθίσταται έτσι πρότυπο για τον ζωντανό ηθοποιό, φορέας της αίσθησης του θανάτου και της κατάστασης των νεκρών.
Kantor, T. (1986). The writings of Tadeusz Kantor 1956–1985 (M. Kobialka, Μετ.). The Drama Review: TDR, 30/3, σσ. 114–176. Βλ. σσ. 143–144.