Ο ρόλος του μουσικού προγυμναστή / της μουσικής προγυμνάστριας στο λυρικό θέατρο είναι κεντρικός για τη μουσική προετοιμασία των μονωδών, της χορωδίας ή/και των χορευτών/χορευτριών, παρά το γεγονός πως οι εξειδικευμένοι αυτοί μουσικοί δεν μετέχουν στην τελική σκηνική πραγμάτωση των παραστάσεων.
Πρόκειται για υψηλά καταρτισμένους/-ες πιανίστες/πιανίστριες, οι οποίοι οφείλουν, εκτός της τεχνικής και εκφραστικής δυνατότητάς τους στο πιάνο, να κατέχουν πολλές άλλες δεξιότητες όπως άριστη γνώση του κειμενικού περιεχομένου, επαρκή γνώση διαφόρων ξένων γλωσσών —κυρίως ιταλικών, γαλλικών και γερμανικών, καθώς χρησιμοποιούνται στην πλειονότητα των λιμπρέτων όπερας— αλλά και ικανότητες μουσικής διεύθυνσης, καθώς και ολοκληρωμένη μουσική παιδεία -ακουστικές ικανότητες, γνώση της φωνητικής τεχνικής κ.ά.- ώστε να μπορέσουν να ανταπεξέλθουν στις υψηλές απαιτήσεις του ρόλου τους.
Οι μουσικοί προγυμναστές / μουσικές προγυμνάστριες καλούνται να συνεργαστούν με τους / τις μονωδούς ή χορευτές/χορεύτριες κατά τις πρώτες αναγνώσεις και δοκιμές μιας οπερατικής παραγωγής, αντικαθιστώντας την ορχήστρα και συνεισφέροντας με σχόλια και καθοδήγηση. Επίσης προσφέρουν την απαραίτητη μουσική υπόκρουση σε διάφορες σκηνικές δοκιμές προ της σύμπραξης ορχήστρας και ερμηνευτών/ερμηνευτριών [antepiano rehearsals], λειτουργώντας πολλές φορές ως ενδιάμεσοι/ες ανάμεσα στους διάφορους καλλιτέχνες και τους υπόλοιπους υπεύθυνους συντελεστές όπως τον/την αρχιμουσικό, σκηνοθέτη / σκηνοθέτρια, χορογράφο κ.ά. Η ερμηνεία του ορχηστρικού μουσικού κειμένου στο πιάνο γίνεται με τη χρήση του σπαρτίτου.
Πολλές φορές οι μουσικοί προγυμναστές / μουσικές προγυμνάστριες ακολουθούν παράλληλα καριέρες ως πιανίστες και συνοδοί εκτός της όπερας, ενώ άλλοτε μπορεί να εντρυφήσουν στην εκπαίδευση πιανιστών και την καθοδήγηση μονωδών ή στη μουσική διεύθυνση.
