Ο όρος τρίο προέρχεται από το ιταλικό trio, που σχηματίστηκε από το αριθμητικό tre (τρία) κατ' αναλογία προς το duo, και δηλώνει πρωτίστως το έργο ή το τμήμα έργου για τρία εκτελεστικά μέρη. Ο όρος υιοθετήθηκε αμετάβλητος στα γαλλικά, στα γερμανικά και στα αγγλικά, ενώ για τα φωνητικά έργα χρησιμοποιείται συχνά ο ιταλικός όρος terzetto, στα ελληνικά «τερτσέτο». Στη μουσική ο όρος δηλώνει επίσης το αντιθετικό μεσαίο τμήμα του μενουέτου και αργότερα του σκέρτσου. Η σημασία αυτή ανάγεται στη γαλλική ορχηστρική πρακτική του 17ου αιώνα, όπου το δεύτερο από δύο διαδοχικούς χορούς ανατίθετο συχνά σε τρία μόνο όργανα, συνήθως δύο όμποε και φαγκόττο, όπως στα έργα του Jean-Baptiste Lully [Ζαν-Μπατίστ Λυλλύ]. Το τρίο εισάγει λιτότερη υφή και διαφορετικό χαρακτήρα πριν από την επανάληψη του πρώτου τμήματος. Ο όρος τρίο δηλώνει κατ' επέκταση και το σχήμα τριών ερμηνευτών / ερμηνευτριών.
Στην οργανική μουσική το τρίο εμφανίστηκε αρχικά με τη μορφή της τρίο-σονάτας του Μπαρόκ, για δύο μελωδικά όργανα και συνεχές βάσιμο (basso continuo). Επειδή το συνεχές βάσιμο εκτελείται συνήθως από ένα χαμηλό έγχορδο και ένα πληκτροφόρο, η τρίο-σονάτα απαιτεί συχνά τέσσερις μουσικούς· ο όρος αφορά τα τρία μέρη της γραφής και όχι τον αριθμό των μουσικών. Υποδειγματικές είναι οι τέσσερις συλλογές τρίο-σονατών, op. 1–4 (1681–1694), του Arcangelo Corelli [Αρκάντζελο Κορέλλι]. Από τα μέσα του 18ου αιώνα εδραιώθηκε το τρίο εγχόρδων, κυρίως για βιολί, βιόλα και βιολοντσέλο, όπως το Divertimento [Ντιβερτιμέντο] σε μι ύφεση μείζονα, K. 563 (1788), του Wolfgang Amadeus Mozart [Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ]. Το τρίο με πιάνο, βιολί και βιολοντσέλο ξεκίνησε ως μουσική για πληκτροφόρο με συνοδεία, όπως στα έργα του Joseph Haydn [Γιόζεφ Χάυντν], και εξελίχθηκε σε σύνθεση ισότιμων μερών με τα τρία τρίο op. 1 (1795) και το Erzherzog-Trio [Τρίο του Αρχιδούκα], op. 97 (1811), του Ludwig van Beethoven [Λούντβιχ βαν Μπετόβεν], καθώς και με τα δύο ώριμα τρίο του Franz Schubert [Φραντς Σούμπερτ], D. 898 και D. 929. Το σχήμα ενσωμάτωσε και πνευστά, όπως στα τρίο του Johannes Brahms [Γιοχάννες Μπραμς] για κόρνο, βιολί και πιάνο, op. 40 (1865), και για κλαρινέτο, βιολοντσέλο και πιάνο, op. 114 (1891). Στην ελληνική μουσική τρίο με πιάνο συνέθεσαν, μεταξύ άλλων, ο Νίκος Σκαλκώτας [Nikos Skalkottas] (1936) και ο Μίκης Θεοδωράκης [Mikis Theodorakis] (1947).
Στη φωνητική μουσική η τρίφωνη γραφή απαντά ήδη στη μεσαιωνική και αναγεννησιακή πολυφωνία: το γαλλικό σανσόν του 14ου και του 15ου αιώνα οργανωνόταν συχνά σε τρία μέρη (cantus, tenor, contratenor), ενώ τρίφωνες είναι πολλές καντσονέττες και βιλλανέλλες του 16ου αιώνα. Στην όπερα το τρίο επιτρέπει σε τρία πρόσωπα να εκφράσουν ταυτόχρονα κοινά ή συγκρουόμενα συναισθήματα για το ίδιο δραματικό γεγονός. Στο "Soave sia il vento" [«Απαλός ας είναι ο άνεμος»] από την πρώτη πράξη του Così fan tutte [Έτσι κάνουν όλες, 1790] του Mozart, η Φιορντιλίτζι, η Ντοραμπέλλα και ο Δον Αλφόνσο αποχαιρετούν με κοινή ευχή τους δύο αρραβωνιαστικούς που αναχωρούν, και η δραματική δράση αναστέλλεται. Στο τρίο που κλείνει το πρώτο μέρος του Il trovatore [Ο τροβαδούρος, 1853] του Giuseppe Verdi [Τζουζέππε Βέρντι], η Λεονόρα, ο Μανρίκο και ο Κόμης ντι Λούνα εκφράζουν συγκρουόμενα πάθη. Στην τρίτη πράξη του Der Rosenkavalier [Ο ιππότης με το ρόδο, 1911] του Richard Strauss [Ρίχαρντ Στράους], το τρίο "Hab' mir's gelobt" [«Το υποσχέθηκα»] συμπλέκει δύο υψιφώνους και μία μεσόφωνο. Το είδος καλλιεργήθηκε επίσης στην οπερέττα, όπως στο κωμικό "Nein, mit solchen Advokaten" [«Όχι, με τέτοιους δικηγόρους»] από τη Νυχτερίδα [Die Fledermaus, 1874] του Johann Strauss II [Γιόχαν Στράους ο νεότερος], και στο μιούζικαλ, όπως στο "Belle" [«Ωραία»] από την Παναγία των Παρισίων [Notre-Dame de Paris, 1998] των Riccardo Cocciante [Ρικκάρντο Κοτσιάντε] και Luc Plamondon [Λυκ Πλαμοντόν]. Στη δημοφιλή μουσική ο όρος δηλώνει το τραγούδι για τρεις τραγουδιστές / τραγουδίστριες, συχνά ως περιστασιακή σύμπραξη καλλιτεχνών με αυτόνομη πορεία, όπως στο άλμπουμ Trio [Τρίο, 1987] των Dolly Parton [Ντόλλυ Πάρτον], Linda Ronstadt [Λίντα Ρόνσταντ] και Emmylou Harris [Έμμυλου Χάρρις].
Στον χορό το τρίο αντιστοιχεί στο pas de trois [πα ντε τρουά] του κλασσικού μπαλέτου, το οποίο διαρθρώνεται συνήθως σε είσοδο (entrée), κοινό τμήμα των τριών χορευτών / χορευτριών, παραλλαγές για τον καθένα / την καθεμία και καταληκτική coda. Γνωστά παραδείγματα είναι το pas de trois της πρώτης πράξης της Λίμνης των κύκνων [Lebedinoye ozero], σε μουσική του Πιοτρ Ίλιτς Τσαϊκόφσκι [Pyotr Ilyich Tchaikovsky], στην εκδοχή των Marius Petipa [Μαριύς Πετιπά] και Λεβ Ιβάνοφ [Lev Ivanov] (1895), και το pas de trois της Paquita [Πακίτα] στη χορογραφία του Petipa. Τον 20ό αιώνα ο George Balanchine [Τζωρτζ Μπαλανσίν] ενέταξε δύο pas de trois στο Agon [Αγών, 1957], σε μουσική του Ιγκόρ Στραβίνσκι [Igor Stravinsky]. Στον μεταμοντέρνο χορό το Trio A [Τρίο Α, 1966] της Yvonne Rainer [Ιβόν Ρέινερ] παρουσιάστηκε αρχικά από την ίδια και δύο χορευτές, που εκτελούσαν ταυτόχρονα αλλά όχι συγχρονισμένα την ίδια ακολουθία κινήσεων. Στο θέατρο ο όρος χρησιμοποιείται κατ' αναλογία για τη σκηνή τριών προσώπων και για τα νούμερα τριών ερμηνευτών / ερμηνευτριών στην επιθεώρηση, στο βαριετέ και στο βωντβίλ.