ντραγκ-κινγκ [ουσ. αρσ.]

Ο ντραγκ-κινγκ συγκροτείται ως αρσενική σκηνική περσόνα με σταθερό όνομα, ύφος, βιογραφία και ρεπερτόριο, την οποία ο ερμηνευτής ή η ερμηνεύτρια αναπτύσσει και διατηρεί επί σειρά ετών. Η περσόνα εμφανίζεται σε καμπαρέ, κλαμπ, φεστιβάλ και θεατρικές σκηνές και παρουσιάζει νούμερα, τα οποία συνήθως στηρίζονται στον χειλικό συγχρονισμό: η απόδοση τραγουδιού ανδρικού ρεπερτορίου, συνήθως ροκ, χιπ-χοπ ή λαϊκού, συνοδεύεται από χορογραφία, μιμική και σκηνική δράση. Επίσης απαντούν στο ρεπερτόριό του το ζωντανό τραγούδι, ο κωμικός μονόλογος με τεχνικές σταντ απ κωμωδίας, ο αυτοσχεδιασμός, το χορευτικό ή ακροβατικό νούμερο και η παρωδία γνωστών ανδρικών μορφών της μουσικής, του κινηματογράφου και της πολιτικής. Τα νούμερα συναρμόζονται σε ντραγκ-σόου, ενώ οι διαγωνισμοί ανάδειξης, με κριτική επιτροπή και βραβεία, αποτελούν πάγιο θεσμό της σκηνής. Ο επιτελεστής ή η επιτελέστρια αναλαμβάνει κατά κανόνα εξ ολοκλήρου τη σύνθεση του νούμερου, από τον σχεδιασμό της ενδυμασίας και την επιλογή του μουσικού υλικού έως τη χορογραφία και την παραγωγή.

Η κατασκευή της περσόνας ακολουθεί σαφή μεθοδολογία. Το στήθος συμπιέζεται με κορμάκι ή επίδεσμο [binding], ενώ η ανδρική σιλουέτα συμπληρώνεται με προσθετικό γεννητικών οργάνων [packing]. Η σιλουέτα ανδροποιείται επιπλέον με επιθέματα στους ώμους, τα γένια και το μουστάκι σχεδιάζονται με μακιγιάζ ή προσκολλώνται σε στρώσεις από φυσική τρίχα, τα φρύδια πυκνώνουν και η φωνή τοποθετείται χαμηλότερα. Η σωματική εργασία περιλαμβάνει τη μελέτη της βάδισης, τη διεύρυνση της στάσης, την κατάληψη μεγαλύτερου χώρου και τη ρύθμιση του βλέμματος. Τα ενδύματα αντλούν από τυποποιημένα ανδρικά πρότυπα, από το κοστούμι του δανδή έως τη στολή εργασίας και τη στρατιωτική αμφίεση. Η διαμόρφωση της περσόνας προηγείται συχνά της πρώτης δημόσιας εμφάνισης κατά μήνες, με δοκιμές ψιμυθίωσης και ενδυμασίας εκτός σκηνής.

Οι πρόδρομες μορφές ανιχνεύονται στη σκηνική παρενδυσία του 17ου αιώνα, στους breeches roles [«ρόλους με σκελέα», δηλαδή ανδρικούς ρόλους ερμηνευμένους από γυναίκες ηθοποιούς] της αγγλικής σκηνής της Παλινόρθωσης. Κατά τον 19ο αιώνα η πρακτική συστηματοποιήθηκε στις μιμήτριες ανδρών [male impersonators] των βρεττανικών και αμερικανικών μιούζικ χωλ, όπου κατείχε σταθερή θέση στο πρόγραμμα. Κορυφαία εκπρόσωπος υπήρξε η Vesta Tilley [Βέστα Τίλλεϋ], σκηνικό ψευδώνυμο της Matilda Alice Powles [Ματίλντα Άλις Πάουλς], η οποία ενσάρκωσε δανδήδες, φοιτητές και στρατιώτες σε νούμερα με τραγούδι και κουπλέ. Στα καμπαρέ του Βερολίνου και του Παρισιού του μεσοπολέμου η πρακτική συνδέθηκε με τη νυχτερινή ψυχαγωγία, ενώ κατά τη δεκαετία του 1970 μεταφέρθηκε στους χώρους της λεσβιακής και φεμινιστικής κοινότητας.

Η σύγχρονη σκηνή διαμορφώθηκε στη δεκαετία του 1990 στη Νέα Υόρκη, το Σαν Φρανσίσκο και το Λονδίνο. Η Diane Torr [Νταϊάν Τορ] καθιέρωσε τα εργαστήρια Man for a Day [Άνδρας για μια μέρα], μεταφέροντας την τεχνική της περσόνας από τη σκηνή στην εκπαιδευτική πρακτική. Παράλληλα συγκροτήθηκαν σταθεροί θίασοι και οργανώθηκαν φεστιβάλ με διεθνή συμμετοχή. Θεωρητικό υπόβαθρο προσέφερε η μελέτη Female Masculinity [Γυναικεία αρρενωπότητα] (1998) της Judith «Jack» Halberstam [Τζούντιθ «Τζακ» Χάλμπερσταμ], η οποία ανέδειξε την αρρενωπότητα ως επιτελεστική κατασκευή, ανεξάρτητη από το ανδρικό σώμα.

Η αισθητική του είδους κινείται από την ακριβή μίμηση έως τη σατιρική υπερβολή, με ενδιάμεσες μορφές που συνδυάζουν το καμπ με τη μιμική τέχνη. Την περσόνα ενσαρκώνουν πρόσωπα κάθε έμφυλης ταυτότητας, καθώς το συστατικό γνώρισμα της πρακτικής έγκειται στην απόσταση ανάμεσα στον ερμηνεύοντα και στην ερμηνευόμενη μορφή. Στην ελληνική σκηνή ο ντραγκ-κινγκ εμφανίστηκε από τη δεκαετία του 2010 σε καμπαρέ και ανεξάρτητους χώρους της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, με ρεπερτόριο που αντλεί από το λαϊκό τραγούδι και τις μορφές του ελληνικού κινηματογράφου.